Uff, gorąco!
Nie tylko Tobie – także Twoja maszyna, przecież też w upałach, nie ma lekko. Odkurzenie wentylatorów, przepastowanie układu chłodzenia – ale też undervolting, szczególnie ten ostatni – może znacząco pomóc – i wpłynąć na poprawienie działania (czy w ogóle, przetrwania) w okresie upałów.
Mechaniczne czyszczenie
Wentylacja działa na zasadzie chłodzenia przepływem powietrza. Powietrze odbiera ciepło, wydmuchiwane przez wentylator, maszyna się chłodzi. The end. Pod warunkiem – że w ogóle powietrze będzie miało jak przedostać się przez układ. Kurz skutecznie zatyka wentylatory = z czasem tracą one swoją wydajność. Upewnij się że przynajmniej wloty masz czyste – przystawiony np odkurzacz załatwi sprawę; z dmuchaniem powietrzem pod ciśnieniem
ostrożnie – wentylator działa także jako prądnica. Obrócony pod wpływem powietrza pod wysokim ciśnieniem może wygenerować napięcie dodatnie, w miejscu, w którym producent/architekt układu chłodzenia go nie przewiduje. Jeśli masz możliwość, zablokuj wentylator np. wykałaczką na czas przedmuchiwania.
Przepastowanie / repaste
By układ chłodzenia działał sprawnie, musi przenosić ciepło generowane przez np procesor czy pamięć do wentylatora. Zasadniczo używa się do tego miedzianych rurek, wypełnionych często gazem (heatpipe) – a miejsce łączenia elektroniki z rurką wypełniane jest pastą termoprzewodzącą. Z czasem pasta ta pod wpływem temperatur kruszeje, wysusza się i traci swoje właściwości – nie przylega, jak z fabryki – przez co układ chłodzenia traci na wydajności (znacząco). Bezpiecznie należy przyjąć że przepastowanie układu należy robić raz na kilka lat – powiedzmy, do od 3-5u. Używa się także w niektórych układach tzw termal padów – zamiennie lub dodatkowo do pasty termoprzewodzącej. Zasada działania jest ta sama. Żeby bezpiecznie zmienić pastę należy rozmontować laptopa by dostać się do elementów układu chłodzenia. Pozwoli to nam też na wyczyszczenie wlotów/wylotów i wentylator/ów z kurzu, jak w punkcie wyżej. Dobrze zaopatrzyć się w instrukcję serwisową – np Lenovo udostępnia je darmowo dla swoich laptopów w internecie, wraz ze szczegółowymi opisami, co, gdzie, z jaką siłą. Przyda się też dobrej klasy śrubokręt we właściwym rozmiarze – osobiście polecam Wiha; należy zwrócić uwagę na różnicę końcówek PZ/PH.
Undervolting
Producenci elektroniki takiej jak procesory czy pamięć zakładają pewne napięcia nominalne, w których „średnia” produktów działa stabilnie. Podobnie jak przy overclock’ingu (podwyższaniu zegarów ponad nominał) – często zdarza się że faktyczne egzemplarze które posiadamy pracują stabilnie poniżej średniej. W przypadku procesorów oszczędność może być znacząca – z przegrzewającej się maszyny, która non-stop wpada w throttling (jest spowalniana by uniknąć przegrzania i uszkodzenia) – otrzymujemy maszynę która działa chłodniej, stabilniej, ale także szybciej (brak w/w throttlingu) oraz, dzięki temu, że chłodniej – to ciszej (rzadko, lub prawie wcale, nie włączają się wentylatory) – ale też dłużej (przedłuża się bowiem żywotność całego układu). Zasadniczo – same plusy, rozwiązanie najlepsze z każdej perpsektywy – choć nie załatwi oczywiście sprawy zatkanego czy niesprawnego układu, to i tak polecam się obniżeniem napięcia zainteresować. Jeśli korzystasz z Ubuntu, przygotowałem specjalne ppa by umożliwić undervolting dla procesorów intela z włączonym secureboot’em (w ppa znajdują się dwie pozycje – kmod msr-safe do call’i msr współpracujący z secureboot + intel-undervolt jako userland tool; z czasem może dołączę także binary dla procesorów amd).
